
Sztuka jako tło, symbol i droga do wolności – DKK „Skorosze”
Tematem wrześniowego spotkania DKK „Skorosze” była powieść Sarah Winman pt. „Martwa natura” – historia, która — mimo swego tytułu — tętni życiem. Autorka stworzyła wielowarstwową opowieść o miłości, tożsamości, przynależności, ale przede wszystkim o sztuce — tej tworzonej, kontemplowanej i doświadczanej — jako sile nadającej sens i kształt życiu.
Już w pierwszych rozdziałach książki widać, że sztuka nie jest jedynie elementem dekoracyjnym fabuły. Winman osadza kluczowe momenty fabularne wokół dzieł sztuki. Kiedy fabuła przenosi się z Londynu do Florencji, sztuka zaczyna dosłownie otaczać bohaterów. Miasto — z jego renesansowymi dziełami, galeriami i ulicznym artyzmem — staje się scenerią duchowej przemiany. Dla niektórych bohaterów to miejsce odkupienia, dla innych — wolności i spełnienia. Winman nie traktuje jednak sztuki w sposób patetyczny — jej opisy są zmysłowe, emocjonalne, a momentami nawet liryczne, jakby obraz i uczucie istniały jednocześnie.
Jedną z najpiękniejszych warstw tej powieści jest ukazanie, że tworzenie — niezależnie od tego, czy chodzi o malarstwo, gotowanie, ogrodnictwo czy słowa — jest formą oporu wobec przemijania i aktem miłości. Bohaterowie odnajdują siłę w tworzeniu. Sztuka staje się językiem, którym mogą się porozumiewać wtedy, gdy inne słowa zawiodły.
Sarah Winman pisze językiem, który sam w sobie przypomina obraz — pełen kolorów, światła i subtelności. Styl narracji bywa poetycki, a jednocześnie bardzo ludzki. Sztuka w tej powieści nie oddziela się od codzienności — przenika ją, dodaje znaczenia, ale nigdy nie staje się elitarną czy odrealnioną. To sztuka dla ludzi i o ludziach.
„Martwa natura” to hołd dla sztuki — nie tylko tej wiszącej w muzeach, ale też tej, którą nosimy w sercu, której potrzebujemy, by rozumieć siebie i innych. To książka o tym, jak sztuka może ocalić, uleczyć, a czasem — po prostu dać ukojenie. Dla miłośników literatury z pogłębioną warstwą emocjonalną, w której sztuka odgrywa kluczową rolę, to pozycja absolutnie obowiązkowa.
